"...ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΑ ΜΟΥ ΕΙΣΤΕ ΣΤΟΚΟΣ"...!

Κυριακή, 10 Μαρτίου 2013

"...ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΑ ΜΟΥ ΕΙΣΤΕ ΣΤΟΚΟΣ"...!

Κατά κόσμον Λουί Φερντινάντ Ωγκύστ Ντετούς, θα μείνει (παίρνοντας ως λογοτεχνικό ψευδώνυμο το μικρό όνομα της αγαπημένης γιαγιάς του) στην ιστορία ως Σελίν. Ταράζοντας τα λιμνάζοντα ύδατα της λογοτεχνίας του καιρού του με το θρυλικό πια "Ταξίδι την άκρη της νύκτας", τάραξε συθέμελα και τον "επαρχιώτικο" πατριωτισμό των Γάλλων, τασσόμενος στο πλευρό του Εθνικοσοσιαλιστικού εγχειρήματος για την απελευθέρωση της ανθρωπότητας από τον παγκόσμιο δυνάστη. Οι περίφημοι "λίβελοί" του, χαρακτηρίστηκαν από τους αντιπάλους του Εθνικοσοσιαλισμού ως ..."μνημεία αντισημιτισμού". Περνώντας τα έξι από τα επτά χρόνια της εξορίας στη φυλακή, θα επανέλθη, αμνηστευμένος ως τραυματίας του α΄ παγκοσμίου πολέμου στη χώρα του, το 1951 και θα πεθάνει, συγγράφοντας αδιάκοπα, το 1961 πάμπτωχος, αφού δεν δεχόταν να λάβει χρηματική αμοιβή για τις υπηρεσίες που ως ιατρός προσέφερε στους συνανθρώπους του. Το έργο του αποτέλεσε την πηγή έμνευσης δημιουργώντας ολόκληρη σχολή. Αν χαρακτηρίστηκε "χαμσουνικός πυρετός" η εκτεταμένη επιρροή του Κνουτ Χάμσουν, Νορβηγού Εθνικοσοσιαλιστή με ανάλογη αντιμετώπιση από τους ...νικητές, στη λογοτεχνία του μεσοπολέμου, στην περίπτωση του Σελίν μάλλον θα μπορούσαμε να μιλήσουμε για ...σελινικούς σπασμούς. Δεν είναι βέβαια τούτες οι γραμμές, ούτε λογοκριτικό εγχείρημα, ούτε φιλολογικό μνημόσυνο, ούτε ιστορική αναφορά. Μια απλή πληκτρολόγηση ονομάτων και κάθε ενδιαφερόμενος μπορεί να μάθει ό, τι του είναι απαραίτητο. Θα περιοριστώ μόνο σε μια μικρή αναφορά σ' ένα συγκεκριμένο βιβλίο του συγγραφέα ("Συνομιλίες με τον καθηγητή Υ"), όπου σ΄ένα φανταστικό (και...σπαρταριστό) διάλογο με τον συνταγματάρχη Ρεζεντά (και κατ' ειρωνείαν του Σελίν "καθηγητή Υ"), συμβολική ενσάρκωση της λεγόμενης "κοινής γνώμης", όχι τυχαίως συμβολιζομένης στο πρόσωπο στρατιωτικού, μέσα από την εξαίσια απόδοση της μεταφράστριας (μέρους, δυστυχώς, προς το παρόν), του σελινικού έργου, Σεσίλ Ιγγλέση Μαργέλλου, αποτυπώνεται η άποψη του Σελίν γι' αυτήν ακριβώς την περιβόητη ..."κοινή γνώμη". Αλλά δεν είναι ούτε μια γενική κι' αόριστη θεματική αναφορά περί της κοινής γνώμης το παρόν κείμενο. Αφορμής δοθείσης από τις πρόσφατες κινητοποιήσεις των στρατιωτικών, καθίσταται επίκαιρη όσο ποτέ μια βασική μας ιδεολογική θέση για το ρόλο των ενόπλων δυνάμεων. Λέγοντας πως οι ένοπλες δυνάμεις αποτελούν τη φυσική αριστοκρατία του έθνους, διατρανώνουμε την πίστη μας στη διαχρονικά εκφραζόμενη ως χρέος προς την πατρίδα, ομόθυμη βούληση για την υπεράσπιση δια της πυγμής και της θυσίας της ιερής παρακαταθήκης ενός λαού και η έμπρακτη διακήρυξη της θέλησής του να παραμείνει ελεύθερος. Είναι το πεδίο, όπου το ατομικό εγώ, ιεροποιείται μέσα στο "εμείς" της λαϊκής κοινότητος κατά τρόπον εξόχως ιδανικό. Κι' αυτή μας η ιδεολογική θέση, παρασάγκας απέχει από τη θεώρηση των ενόπλων δυνάμεων ως μιας προνομιούχου συντεχνίας επαγγελματιών (μισθοφόρων επί το ακριβέστερον), που δεν αποτελούν παρά το βραχίονα πίεσης για την επιβολή ποικίλων συμφερόντων (όχι κατ' ανάγκην της σύνολης λαϊκής κοινότητος), στα αστικά καθεστώτα, απλά ως άσκηση ...δυναμικής εξωτερικής πολιτικής. Κι' είναι ύψιστη προσβολή, όχι απλώς της νοημοσύνης, αλλά αυτής καθ' αυτής της έννοιας της πατρίδος, η έκφραση, συνθηματικώ και συναγελαστικώ μάλιστα τω τρόπω, της "άποψης" πως το αξιόμαχον σχετίζεται κατ' αναλογίαν με το ύψος της αμοιβής. Η "εν πρυτανείω σίτισις" των στελεχών των ενόπλων δυνάμεων, ως αναγκαία αρχή μιας πολιτείας, σε καμμιά περίπτωση δεν μπορεί να λαμβάνει έτερον πλην του καθαρώς λειτουργικού χαρακτήρος νόημα. Είναι γεγονός, πως ο χαρακτήρας των ενόπλων δυνάμεων, συνδέεται άμεσα με τις αρχές που διέπουν το χαρακτήρα μιας πολιτείας. Γι' αυτό και το αστικό καθεστώς, θεωρεί τις ένοπλες δυνάμεις του, ένα απλό σκέλος της σύνολης δημόσιας διοίκησης και αυτή τη νοοτροπία φροντίζει να καλλιεργεί παντοιοτρόπως στα στελέχη τους. Δεν μας ξενίζει λοιπόν, τουλάχιστον εμάς τους εθνικιστές, η θλιβερή απομίμηση ετέρων συντεχνιακών πρακτικών από πλευράς των ενστόλων. Ειδικά, όταν...παγερή αδιαφορία εβασίλευεν εις τας τάξεις του στρατεύματος για σοβαρότατου ηθικού μεγέθους ζητήματα, όπως η άνευ τιμών ταφή ηρώων στο πεδίον της τιμής, δηλαδή της μάχης και μόνον της μάχης, την ίδια ώρα που επί κιλίβαντος πυροβόλου εγίνετο η εκφορά της σορού ασχέτων προς την πολεμικήν αρετή προσώπων. Ή στην περίπτωση ατιμωτικής υποστολής της σημαίας από ελληνικό έδαφος και την ...εις αστοχίαν υλικού αποδιδόμενη δολοφονία ηρώων. Πού κολλάει, θα μου πείτε τώρα δικαίως, ο Σελίν, έτσι "ξακάρφωτα" σε τούτο το κείμενο; Είναι που ...ου γαρ οίδασι τι ποιούσι, συναγελαζόμενοι εν ταις πλατείαις, οι υπόχρεοι, ως εκ του όρκου αυτών, σε υποδειγματική πειθαρχία και αυτοσυγκράτηση, στρατιωτικοί, εν ενεργεία τε και αποστρατεία και ο πλέον ανατρεπτικός συγγραφέας έχει δώσει την πιο εμπνευσμένη απάντηση. Πώς γίνεται δηλαδή να μην "οίδασι τι ποιούσι" οι στρατιωτικοί ; Διότι απλούστατα, όπως είπε και ο Σελίν στο Ρεζεντά, "...συνταγματάρχα μου, είστε στόκος"..!

ΟΔΥΣΣΕΥΣ ΠΑΤΕΡΑΚΗΣ
Τ.Ο. ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ