Ποια "Πόλις" ...εάλω ; (560 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ, ΤΟ ΔΙΛΗΜΜΑ "ΠΛΗΘΩΝ Ή ΣΧΟΛΑΡΙΟΣ", ΚΑΘΙΣΤΑΤΑΙ ΚΑΙ ΠΑΛΙΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟ)

Τρίτη, 28 Μαΐου 2013

Ποια "Πόλις" ...εάλω ; (560 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ, ΤΟ ΔΙΛΗΜΜΑ "ΠΛΗΘΩΝ Ή ΣΧΟΛΑΡΙΟΣ", ΚΑΘΙΣΤΑΤΑΙ ΚΑΙ ΠΑΛΙΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟ)

" Ήτο τόσον ανώτερος του χρόνου καθ' όν έζη, όσον η αρχαία εποχή ήτο ανωτέρα της τότε αθλίας εποχής και όσον η αθλία εκείνη εποχή ήτο ουχ ήττον ανωτέρα της σήμερον απροσδιορίστου εποχής". Δεν επαινεί βεβαίως την αθλιότητα στο μικρόν τούτο απόσπασμα της "ιστορικής παρεκβάσεως" της "Γυφτοπούλας" ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης. Είναι κατά τούτο σαφέστατος πως η αρχαία (της Ελλάδος βεβαίως) εποχή είναι ανωτέρα όλων των επακολουθησάντων χρόνων, αλλ' ως έχουσα αξίαν αυθύπαρκτον και αυτόφωτον. Αντιθέτως, η εποχή κατά την οποίαν έζησεν ο (περί ου ο λόγος) Γεώργιος Πλήθων Γεμιστός, την όποιαν αξία της την λαμβάνει, ως έχουσα μια κάποια "ταυτότητα" (έστω κι' αν αυτή είναι "η αθλιότης"), συγκρινομένη προς την μη έχουσα ουδεμίαν απολύτως "ταυτότητα" (εξ ου και "απροσδιόριστος") εποχή μας. Αλλά και πέραν της (προς τα -χρονικώς- καθ' ημάς) συγκρίσεως, δεν αναιρείται η αθλιότης της εποχής εκείνης. Μιας εποχής που ευλόγως επισημαίνει ο Κωστής Παλαμάς πως "Γύφτοι, εβραίοι, αράπηδες, πασάδες", είχαν "στήσει χορό", "τριγύρω" του Ελληνισμού. Κατ' οικονομίαν βεβαίως και μόνον δύναται να ονομασθεί "Ελληνισμός" η ..."έρμη σκλάβα, πικρή Ρωμηοσύνη" μιας εποχής απόλυτης παρακμής, γεμάτης από "ελεεινά (πνευματικά) πτώματα". Κι' αν, διευρύνοντες τα όρια της δικής μας παρατήρησης των γεγονότων που λαμβάνουν χώρα στις μέρες μας, διαπιστώσουμε την επανάληψη αυτού του αλλοπρόσαλλου "χορού", και πρέπει ν' αθροίσουμε και την "έλλειψη ταυτότητος" στην τραγική για το λαό μας πραγματικότητα, δεν είναι δύσκολο να διαπιστώσουμε πως κατά τι κρισιμότερη είναι, ως έθνους, η θέση μας σήμερα. Στους ζοφερούς, λοιπόν, εκείνους χρόνους, παραμονές της αλώσεως, έζησεν ο Πλήθων. "Εσμέν γαρ, ουν ων ηγήσθε τε και βασιλεύετε, Έλληνες το γένος, ως η τε φωνή και η πάτριος παιδεία μαρτυρεί", συμβούλευε τους άρχοντες του καιρού του. Φωνή βοώντος εν τη ερήμω ο λόγος του, φάνταζε μάταιος και εις ώτα μη ακουόντων απευθυνόμενος. "Ήτο εις εκ των ολιγίστων, μας υπενθυμίζει ο Παπαδιαμάντης, οίτινες είχον συνείδησιν του εθνισμού, και η καρδία του εφλέγετο υπό φιλοπατρίας" και συνεχίζει "πολλά έτη προ της αλώσεως, είχεν υποβάλει εις τον βασιλέα τέλειον σύστημα πολιτικής και στρατιωτικής ανοργανώσεως, όπερ αν ελαμβάνετο υπ' όψει, και αν ήτο δυνατόν να εκτελεσθή, ήθελε προλάβει, ίσως, την πεπρωμένην καταστροφήν ήτις έμελλε να επέλθη, λήγοντος του Μαΐου του έτους αυνγ΄". Και δεν είν' άλλη, απ' την ελληνικήν αρίθμηση του 1453 το "αυνγ΄" και δεν είν' άλλη η περιγραφόμενη, από κείνη την αποφράδα μέρα της 29ης Μαΐου, καθ' ην "η Πόλις εάλω".  Εγκατάλειψη της "αυτοκρατορικής" (πολυεθνικής)  αντίληψης και ίδρυση εθνικού ελληνικού κράτους, κατάργηση του μισθοφορικού στρατιωτικού συστήματος και δημιουργία εθνικού ελληνικού στρατού,  διανομή της γης στους μόνους νόμιμους κατόχους της, τους αγρότες, δημιουργία κράτους δικαίου υπέρ των οικονομικά ασθενέστερων, απαλλαγή του συστήματος απονομής της δικαιοσύνης από ποινές ακρωτηριασμών κι' άλλες απάνθρωπες ασιατικές πρακτικές, είναι επιγραμματικά κάποιες απ' τις προτάσεις του Πλήθωνος για την ανασύνταξη του Ελληνισμού. Μια Ελληνική Πολιτεία ισχυρή, μια κοινότητα ανθρώπων διαβιούντων με αξιοπρέπεια κι' αποφασισμένων να υπερασπιστούν τη γη των προγόνων τους ήτο το πληθώνειον όραμα, που δεν βρήκε την δέουσα αποδοχή από τους άρχοντες της εποχής, ώστε να μετουσιωθεί σε εθνικό στόχο. Ήταν η πρώτη, για να μιλήσουμε με τρέχοντες πολιτικούς όρους, εθνικοσοσιαλιστική πρόταση στο σύγχρονο κόσμο. Είναι η πρόταση που δεν εισακούστηκε. Όμως, μοίρα έδοξεν ιερή, τελευταίος υπερασπιστής της Πόλεως, να 'ναι ο μαθητής του απ' τον Μυστρά Κωνσταντίνος. Ο γόνος των Παλαιολόγων, στον οποίον ενεφύσησε συνείδησιν εθνική ώστε ν' αποκαλέσει "ελπίδα και χαρά πάντων των Ελλήνων" (κι' όχι "των Ρωμαίων") την Πόλη. Το "ουκ εμόν εστί την Πόλιν σοι δούναι, ούτε άλλου των κατοικούντων" που αντέταξε στον πολιορκητή, δεν είναι παρά απάνθισμα της παιδείας που έλαβε, κοντά στον γέροντα δάσκαλο. Κι' ωραίος σαν Έλληνας, την πορφύρα περιβεβλημένος της θυσίας, μαρμαρωμένος βασίλευε των Ελλήνων στα πικρά που ακολούθησαν χρόνια...  Κι' ενώ, νεκρός (ηγούμενος των μόλις ...πέντε χιλιάδων πολεμιστών), έπιπτε στην πύλη του Ρωμανού του Πλήθωνος ο μαθητής, ο ορκισμένος εχθρός του δασκάλου του, ο κατά τον Παλαμά "μισαρός και ζηλόφθονος" Σχολάριος (ηγούμενος κι' αυτός των...πενήντα χιλιάδων απόλεμων και γονυπετώς προσευχομένων καλογήρων), ο ρίψας στην πυρά τα έργα του πρώτου συνειδητού νεοέλληνος και πατρός της νεοελληνικής εθνικής συνειδήσεως Γεωργίου Πλήθωνος Γεμιστού, ο στερήσας την ανθρωπότητα από τα φώτα του μεγίστου των ανθρώπων του καιρού του, "εν τυμπανοκρουσίαις",  ανέβαινε δοσίλογος προδότης και σύμμαχος του κατακτητή στον πατριαρχικό θώκο... Ιδού, αγαπητέ αναγνώστη, το ιστορικόν βάθος εκείνης της φράσης "η πατρίδα μας η Τουρκία" που προσφάτως εξεστόμισεν από κρατικού τουρκικού βήματος, ο νυν πατριάρχης, ο ανά την υφήλιον περιφερόμενος με ακολουθίαν Τούρκων ...επενδυτών επιχειρηματιών, ο έχων την απαίτηση να υπάγονται "εκκλησιαστικώς" εις αυτόν, περιοχές ολόκληρες του ελληνικού κράτους, συνηγορούμενος από τις ορδές των "προοδευτικών" χιμπατζήδων που λυμαίνονται τις τύχες τούτου του τόπου. Ιδού και το ιστορικόν βάθος της προτροπής του Αρχιμανδρίτη Θεόκλητου Φαρμακίδη, πρώτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος : "Απέχετε των πατριαρχών"..! Είναι λοιπόν φανερή, υπό το πρίσμα του ιστορικού βάθους που δις προαναφέραμε κι' η απάντηση στο ερώτημα "ποιά Πόλις εάλω;" : Είναι "η Πόλις" που δεν εισήκουσε την προτροπή του Πλήθωνος για εθνική αυτοσυνειδησία. Στον πατριωτισμό λοιπόν επαφίεται των Ελλήνων αν θα εισακουσθεί σήμερον η ίδια προτροπή, ή θ' αφεθούν οι σύγχρονοι Σχολάριοι, να καθορίσουν μια νέα ζοφερή για το έθνος προοπτική υποδούλωσης. 560 χρόνια, από την αποφράδα μέρα της άλωσης, το δίλημμα "Πλήθων ή Σχολάριος" καθίσταται, όσο ποτέ, και πάλιν επίκαιρο...

ΟΔΥΣΣΕΥΣ  ΠΑΤΕΡΑΚΗΣ

     Τ.Ο.  ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ